Nederland 15 jaar 'online'

"Een kwestie van toeval. Ik was met de juiste mensen, op het juiste moment op de juiste plaats. Ik was een van hen, meer niet."

"Een wereld zonder e-mail is onvoorstelbaar."

"Het kwam ons goed van pas", bagatelliseert internetpionier Piet Beertema de impact van een e-mailtje dat hij in 1988 ontving. Het bericht uit de Verenigde Staten verschafte hem toegang tot het Amerikaanse NSFnet, het huidige internet. Maandag, tegen half drie, is het precies vijftien jaar geleden dat Nederland dankzij Beertema als tweede land ter wereld werd aangesloten op het eerste wereldwijde openbare computernetwerk.

Tot ongenoegen van het ministerie van Economische Zaken en grote internationale telecombedrijven volhardden Beertema en zijn collega's namens het Centrum voor Wiskunde en Informatica (CWI) in hun pogingen toegang te krijgen tot NSFnet. De overheid gaf destijds de voorkeur aan een computernetwerk volgens officiële standaarden. "Maar het netwerk gebruikte een zwaarder en duurder protocol en bood geen garanties voor wereldwijde toegang. Internet daarentegen had zich in de Verenigde Staten al bewezen."

Sinds 1982 onderhield Beertema cum suis contact met een handvol internetpioniers aan de andere kant van de oceaan via primitievere, besloten computernetwerken. Deze contacten leidden er op 17 november 1988 toe dat Nederland als tweede land aansluiting kreeg op het internet. "Een kwestie van toeval", relativeert Beertema. "Ik was met de juiste mensen, op het juiste moment op de juiste plaats. Ik was een van hen, meer niet."

De verbinding met het Amerikaanse academische computernetwerk was technisch " een laatste kleine stap", zegt Beertema. De gevolgen waren des te groter. De connectie maakte het mogelijk om rechtstreeks zonder vertraging te e-mailen. Tot die tijd ging een mailtje naar de VS door meerdere computers die ieder afzonderlijk verbinding met elkaar dienden te maken. Dit veroorzaakte soms uren vertraging.

"Het was voor ons wetenschappers vooral erg handig, omdat we onderzoeksresultaten zonder vertraging met elkaar konden delen." Snel volgden academische- en onderzoeksinstellingen in heel Europa het voorbeeld van CWI. Bedrijven kregen later toegang en voor particulieren ging de digitale snelweg in 1993 open. Als digitale toegangspoort naar de VS was het CWI in Amsterdam tot 1996 het belangrijkste Europese internetknooppunt.

"Een vermoeden over de maatschappelijke impact die e-mail en internet zou krijgen, hadden we in de verste verte niet", erkent de systeembeheerder. Nu is e-mail absoluut niet meer weg te denken: "Een wereld zonder web is vervelend, een wereld zonder e-mail is onvoorstelbaar."

Anno 2003 is de toekomst van de enige internetapplicatie die volgens Beertema echt telt, in gevaar. Een overvloed aan ongewenste e-mail vormt een regelrechte bedreiging. Blijft het versturen van spam onbestraft dan is het de vraag of e-mail nog eens vijftien jaar haalt. De komende vijftien jaar van het wereldwijde web bieden volgens de systeembeheerder vooral meer van hetzelfde. "Meer, sneller en leuker."

De verstuurder van het historische tweeregelig mailtje in 1988 richtte twee jaar later de eerste commerciële internetaanbieder op. Het bedrijf UUNet van Rick Adams werd de grootste provider ter wereld en de oprichter groeide uit tot een schatrijk internetondernemer. Piet Beertema bleef als netwerkbeheerder werken voor het Centrum voor Wiskunde en Informatica in Amsterdam. Beertema: "Geld kan me weinig schelen, plezier is belangrijker."

 

"You should view the world as a conspiracy run by a very closely-knit group of nearly omnipotent people, and you should think of those people as yourself and your friends."
Robert Anton Wilson

Dit artikel verscheen eerder op Nettime-nl en Telegraaf.nl.



Terug