Ons coureurtje

Ik begin met een citaat. Ik lees u iets voor en de vraag is: wie is hier aan het woord?

"We hebben een leuk programma gehad en heel veel gezien. We hebben over zijn landgoed gereden in een auto. Je hebt er heel oude stenen uit een heel oud tijdperk, het Neolithicum, en er is ook een prachtig aangelegd water."

Aan het woord is hier niet een 12-jarige scholier die een vakantiekaartje schrijft aan zijn moeder, maar de minister-president van Nederland, mr.dr.J.P.Balkenende, die aan een verslaggever van NRC-Handelsblad vertelt over zijn uitstapje naar Sardinië, waar premier Berlusconi de andere centrumrechtse regeringsleiders uit Europa heeft uitgenodigd voor een informele ontmoeting op zijn landgoed (de premiers van Spanje, Portugal, Frankrijk, Luxemburg en Nederland). In een elektrisch golfkarretje, met Berlusconi aan het stuur, hebben ze over het terrein gereden. "Balkenende lijkt te genieten", meldt de NRC. De datum: 10 september 2002; Balkenende is dan sinds zeven weken minister-president.

In de maanden die volgen zal hij nog heel veel in karretjes rijden. "Als kind wilde ik maar een ding worden: autocoureur", zegt hij in Humo van vorige week. Als hij minister-president is grijpt Jan Peter zijn kans. Op het circuit van Zandvoort mag hij in een raceauto rijden ("dat was echt fantastisch"), op bezoek bij minister Heinsbroek mag hij in diens Ferrari rijden, en samen met twee grietjes in naveltruitjes van een kinderlokkers-omroep (Katja en Bridget), door wie hij zich graag laat tutoyeren, gaat hij voor de televisie een kartracebaan op.

De minister-president van Nederland kortom is een schooljongen. Hij oogt niet alleen als Harry Potter, hij is ook zo kinderlijk. In Humo zegt hij: "Ik heb een heel fijne jeugd gehad." Nooit ruzie gehad met zijn ouders. "Ik weet dat de puberteit bestaat, maar ik moet er nog altijd doorheen, denk ik", lezen we.

Kijk, nu zegt hij het zelf: onze minister-president is een verlate puber. Logisch dat zijn vader en moeder - bij wie Jan Peter naar eigen zeggen vaak om raad komt vragen om "te helpen politieke verhoudingen in te schatten" - dat zijn ouders de laatste tijd een beetje bezorgd worden. "Onze jongen heeft al anderhalf jaar geen vakantie gehad", klaagt zijn moeder in de Volkskrant van 7 mei. "Ze zeggen zulke lelijke dingen over hem. Het is een hetze. Van de journalisten. Ze zijn er alleen maar op uit hem te beschadigen. Ze roepen maar wat. Op televisie, in de kranten."

Dit is toch niet te geloven! Ik heb Balkenende het voordeel van de twijfel gegeven, maar dit doet voor mij de deur dicht. De mammie van de minister-president richt zich tot de natie. "Het is een zware taak die onze jongen heeft", vertelt zij. "En hij doet het niet voor zijn eigen eer en glorie." Zou het? "Wat was het leukste moment van het afgelopen jaar?", vraagt Humo. Dit is het antwoord van onze jongen: "De bordesscène, toen we met de koningin op de trappen van het paleis stonden. En mijn eerste optreden als premier bij de Europese Raad in Brussel: toen heb ik succes gehad en applaus gekregen."

Maar hij is nog zo jong, al op z'n 46ste minister-president, hoor je wel eens. Ga toch weg. Tony Blair was 43 toen hij minister-president werd, Lubbers was ook 43. Maar die kwamen niet met hun mammie aanzetten. Hij is niet te jong, hij lijdt aan zelfoverschatting. "Je verantwoordelijkheid nemen", noemt hij dat. Maar het is het tegenovergestelde: het is onverantwoord. Iemand zonder enige ervaring van betekenis, die zegt 'laat mij maar minister-president worden', is niet goed bij z'n hoofd. Natuurlijk heb je dan geen gezag en loopt de boel in het honderd. Natuurlijk staat ons minister-presidentje dan met zijn mond vol tanden en braakt hij alleen nog maar clichés uit. Maar Jan Peter wil opnieuw de top beklauteren van z'n eigen puinhopen.

Dat het CDA dit tolereert, vind ik onbegrijpelijk. Waarom duikt iedereen daar weg? Waarom laten ze het kind met vuurwerk spelen? Ik kan maar een antwoord verzinnen: omdat ons coureurtje twee keer voor het CDA de verkiezingen heeft gewonnen, daarom laten ze hem opnieuw de baan op gaan.

Maar zien ze bij het CDA dan niet, dat de welwillendheid van de kiezers nu is opgebruikt?

Kees Sorgdrager, droeg zijn column op 18 mei voor op de radio in het VPRO-programma OVT.



Terug