Twee mensen op de loonlijst van Unocal

Door Patrick Pubben

Extra! 2 februari 2002. Elsevier levert op 12/01/2002 een interessant bericht over de nieuwe baas van het Amerikaanse bedrijf United Airlines. Deze Jack Creighton zit sinds 1995 ook in de raad van bestuur van Unocal, een Amerikaanse oliemulti met een slechte reputatie als het gaat om mensenrechten. De schrijfster van het stuk, Hélène Schilders, noemt bijvoorbeeld het feit dat Unocal er in Myanmar (Birma) een pijpleiding doorheen drukte nadat andere olieproducenten zich uit het land hadden teruggetrokken wegens protesten van mensenrechtenorganisaties.

Zij gaat ook in op een ander plan van Unocal waarbij Creighton betrokken was: de bouw van een pijpleiding van Centraal-Azië naar de Golf van Arabië (Pakistan), door Afghanistan. Hiervoor schuwde Unocal een intensieve verstandhouding met de Taliban niet. Deze zagen wel wat in zo'n pijpleiding en vice-president van Unocal, Chris Taggert, sprak van een "positieve ontwikkeling" toen de Taliban in 1996 in Afghanistan aan de macht kwamen. "Afgevaardigden lieten zich door het bedrijf fêteren in Texas, en de fundamentalisten kregen 1,1 miljoen euro (…) voor banentraining in Kandahar."1 Unocal beëindigde zijn relaties met de Taliban pas in 1998 na de aanslagen op Amerikaanse ambassades in Kenia en Tanzania. Tot zover Elsevier.

Na een intensieve lobbycampagne op instigatie van de VS kan Unocal op 21 oktober 1995 een contract met de Turkmeense president ondertekenen waarin tot de bouw van een pijpleiding van Turkmenistan door Afghanistan naar Pakistan wordt besloten. Daarmee is het bedrijf zijn grootste concurrent voor dit project, het Argentijnse Bridas, te snel af. Eerst dient echter stabiliteit in Afghanistan te worden gegarandeerd. In januari 1995 verschijnen voor het eerst grotere groepen Talibanstrijders op het toneel. In september 1996 nemen zij het bewind in Kaboel over en doet Taggert de uitspraak dat deze ontwikkelingen "vermoedelijk een gunstige invloed op het project [de pijpleiding] zullen hebben."2 Eind 1997 bezocht een delegatie Taliban de VS en Unocal opende een opleidingscentrum aan de universiteit van Omaha waar 137 Afghanen werden opgeleid voor het bouwen van pijpleidingen.

De periode tussen de aanslagen op ambassades in Afrika en de uiteindelijke val van de Taliban is zeer verwarrend. Enerzijds blijven de VS direct met de Taliban onderhandelen, anderzijds worden allerlei geheime en open besprekingen gevoerd met aan Afghanistan grenzende landen, de Taliban en de Noordelijke Alliantie. Feit is dat de VS zeer lang vertrouwen blijven hebben in een goede afloop van besprekingen met de Taliban, ondanks dier schrikbewind op gebied van mensenrechten. Dit vertrouwen is zo groot dat de FBI zijn onderzoek naar betrokkenheid van Bin Laden bij de aanslag op de USS Cole eind 2000 moet staken. Op 5 juli 2001 wordt zelfs de 'Bin-Laden-expert' van de FBI, John O'Neil, uit Jemen teruggeroepen om verder onderzoek te verhinderen.

Met 11 september is dit vertrouwen uiteindelijk geheel ingestort: de Taliban moeten verdwijnen. En dat gebeurt ook. Pikant detail met betrekking tot de nieuwe interimregering en onvermeld in alle Nederlandse kranten en opiniebladen, is dat de Afghaanse overgangspresident, Hamid Karzai, tijdens zijn verblijf in de VS in de jaren '90 ook op de loonlijst van Unocal stond als adviseur tijdens besprekingen over een Afghaanse pijplijn… 3


(1) Hélène Schilders, Jacks gezichten, Elsevier 12/01/02
(2) Pierre Abramovici, Dubiose Kontakte zwischen Washington und den Taliban, Le Monde Diplomatique januari 2002
(3) Francoise Chipaux, Hamid Karzaï, une large connaissance du monde occidental, Le Monde 06/12/01




Terug